W skrócie
- CFD weryfikuje trzy rzeczy naraz: widzialność, temperaturę i wysokość warstwy dymu wzdłuż drogi ewakuacji — nie samą wydajność wentylatorów.
- Kryteria akceptacji: widzialność ≥ 10 m i temperatura ≤ 60 °C na wysokości ≤ 1,8 m od posadzki, utrzymane przez wymagany czas ewakuacji.
- Pożar projektowy to fundament wyniku — nie ma uniwersalnej krzywej; moc 1–2,5 MW jak dla obiektów tryskaczowych zaniża zagrożenie w garażu bez SUG.
Spis treści
„Mam wentylację strumieniową dobraną z katalogu producenta — po co jeszcze CFD?” To pytanie pada na niemal każdej naradzie projektowej nad garażem wielopoziomowym. Odpowiedź jest twarda: dobór z nomogramu mówi, ile powietrza przetłoczysz, a nie czy ludzie zdążą wyjść. Symulacja CFD sprawdza dokładnie to drugie — i tylko ona daje dowód, który obroni się przed rzeczoznawcą i PSP. Poniżej rozkładamy metodykę takiej analizy na czynniki pierwsze.
Co tak naprawdę weryfikuje symulacja
Analiza CFD garażu nie ocenia „skuteczności wentylacji” w oderwaniu. Sprawdza trzy pola fizyczne naraz, w każdym punkcie i w każdej sekundzie pożaru:
- widzialność w dymie na poziomie głowy ewakuującego się,
- temperaturę powietrza na drogach przejścia i dojścia,
- wysokość i zasięg warstwy dymu — czy strefa przypodłogowa pozostaje przejrzysta.
Co to znaczy w praktyce: wentylator F400 120 może spełniać 10 wymian/h, a mimo to recyrkulacja dymu między rampami zamknie widzialność na poziomie −2. CFD ujawnia takie martwe strefy, których metoda wymianowa nie widzi z definicji.
Kryteria akceptacji — granica między „przejdzie” a „odpadnie”
Tu nie ma miejsca na uznaniowość. Kryteria akceptacji dla oddymiania garaży, odnoszone do ISO 23932-1, są utrwalone:
- widzialność ≥ 10 m na wysokości ≤ 1,8 m od posadzki,
- temperatura ≤ 60 °C na tej samej wysokości,
- uzupełniająco: dawka toksyczna (CO) i nadciśnienia poniżej progów krytycznych.
Co to znaczy w praktyce: 1,8 m to umowna wysokość głowy. Jeśli warstwa dymu opada poniżej tego poziomu, albo widzialność spada pod 10 m wzdłuż czynnej drogi ewakuacyjnej zanim ostatnia osoba ją opuści — system nie spełnia celu z § 270 ust. 1 rozporządzenia WT, niezależnie od deklarowanej wydajności. Warto pamiętać, że te same kryteria (1,8 m / 60 °C) bywają błędnie przenoszone do uproszczonych metod analitycznych — należą wyłącznie do CFD.
Pożar projektowy — najważniejsza decyzja w całej analizie
Wynik CFD jest tak wiarygodny, jak założony pożar projektowy. I tu pada najczęstszy błąd: przyjmowanie mocy 1–2,5 MW jak dla przestrzeni chronionych tryskaczami. Garaż bez stałego urządzenia gaśniczego wodnego nie ma czym ograniczyć rozwoju pożaru — pojedynczy współczesny samochód osobowy osiąga znacznie wyższe szczyty mocy, a w grę wchodzi rozprzestrzenienie na sąsiednie pojazdy.
Jak podkreślają polskie publikacje branżowe (m.in. J. Paliszek): nie ma uniwersalnej krzywej rozwoju pożaru — moc i krzywą t² dobiera się do konkretnego obiektu, gęstości parkowania i obecności SUG.
Co to znaczy w praktyce: zaniżony pożar projektowy daje „ładny” wynik na ekranie i fałszywe poczucie bezpieczeństwa. Dla garaży wielopoziomowych dochodzi dodatkowo geometria: platformy parkingowe i wielopoziomowe układy stanowisk to nowe wyzwanie projektowe, bo zmieniają drogę odprowadzenia dymu między kondygnacjami.
Geometria i wysokość — parametr, który decyduje o wszystkim
W garażu wielopoziomowym kluczowa jest przestrzeń akumulacji dymu, czyli wysokość kondygnacji. Minimum z WT (2,2 m w świetle konstrukcji) jest niewystarczające dla jakiegokolwiek systemu oddymiania. ITB jako wartość zalecaną dla garażu oddymianego wskazuje 2,9 m; dla instalacji bezkanałowej (strumieniowej) bywa to realne od ~2,45 m, ale z wyraźnie gorszym marginesem.
Co to znaczy w praktyce: im niższy strop i więcej instalacji pod nim (wod-kan, c.o., trasy kablowe), tym szybciej warstwa dymu schodzi do 1,8 m i tym trudniej dotrzymać kryteriów. Model CFD musi odwzorować rzeczywistą geometrię stropu, nie wyidealizowaną płaszczyznę.
Napowietrzanie i warunki brzegowe
Skuteczność oddymiania strumieniowego zależy od napowietrzania równie mocno jak od wywiewu. Zalecana prędkość nawiewu mieści się w przedziale 1–2 m/s (5 m/s, dopuszczalne na drogach ewakuacji, to zła prędkość napowietrzania — wzburza warstwę dymu). Punkty nawiewne sprowadza się nisko, z górną krawędzią kratki ≤ 1,6–1,8 m, a brama wjazdowa nie powinna być jedynym źródłem powietrza.
Co to znaczy w praktyce: w analizie CFD warunki brzegowe (lokalizacja i wydajność nawiewu, otwarcia, scenariusz uruchomienia wentylatorów ze scenariusza pożarowego SSP) ważą na wyniku tyle samo co sam pożar. Model bez realnego napowietrzania to model bezwartościowy.
Co składa się na rzetelny raport CFD
W ppoz-online.pl raport z analizy CFD garażu zawiera: założony pożar projektowy z uzasadnieniem mocy i krzywej, zdefiniowane kryteria zbieżności siatki, mapy widzialności i temperatury na poziomie 1,8 m w kolejnych sekundach, ocenę czasu ewakuacji względem czasu utrzymania warunków oraz jednoznaczny werdykt względem ISO 23932-1. Bez tych elementów dokument jest tylko kolorową animacją.
Jak zlecić analizę CFD garażu
Realizujemy analizy CFD oddymiania garaży zamkniętych i wielopoziomowych zdalnie, wysyłkowo, na terenie całej Polski — wystarczy projekt (rzuty, przekroje, koncepcja wentylacji). Robimy bezpłatną wstępną weryfikację: ocenimy, czy w danej geometrii system strumieniowy ma szansę dotrzymać kryteriów, czy konieczna jest korekta wysokości lub układu wentylatorów, zanim zainwestujesz w pełną symulację.
Sprawdź zakres uzgodnienia PPOŻ albo od razu Skontaktuj się z nami — odeślemy listę materiałów potrzebnych do startu analizy.
Tagi:
Rzeczoznawca ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych · uprawnienia KG PSP nr 619/2015
Specjalista z ponad 15-letnim doświadczeniem w ochronie przeciwpożarowej. Realizuje uzgodnienia projektów budowlanych i instalacji dla inwestorów z całej Polski.