Mgła wodna: gaszenie wg NFPA 750 i PN-EN 14972

Ile wody potrzeba, żeby ugasić pożar w serwerowni bez zalania serwerów? Odpowiedź brzmi: dużo mniej niż w klasycznej instalacji tryskaczowej, o ile system dobrano poprawnie do klasy ciśnienia i chronionej przestrzeni. Mgła wodna (water mist) to od kilku lat rosnąca alternatywa tryskaczy tam, gdzie liczy się ograniczona ilość wody: centra danych, zabytki, energetyka, budynki wysokościowe.

Mechanizm gaszenia: trzy zjawiska naraz

System działa inaczej niż tryskacz, który głównie chłodzi powierzchnię paliwa dużym strumieniem wody. Mgła wodna generuje krople o rozmiarze poniżej 1000 μm (parametr Dv0,99 w definicji NFPA 750), co uruchamia jednocześnie trzy mechanizmy: chłodzenie przez odparowanie, lokalne zobojętnienie atmosfery (para wodna zwiększa objętość około 1640-krotnie i wypiera tlen ze źródła ognia) oraz tłumienie promieniowania cieplnego, co ogranicza ryzyko powtórnego zapłonu. Dodatkowo drobne krople wiążą cząstki sadzy i rozpuszczalne w wodzie produkty spalania, redukując zadymienie strefy.

W praktyce oznacza to mniejsze zużycie wody niż w tryskaczach, brak konieczności uszczelniania pomieszczenia (FM Global dopuszcza przepływ powietrza do 1,5 m/s w chronionej strefie) i mniejsze zbiorniki zapasu wody. Przy adaptacji istniejących budynków to bywa argument decydujący.

Trzy klasy ciśnienia wg NFPA 750

NFPA 750:2023 dzieli instalacje na trzy klasy według ciśnienia roboczego w rurociągu:

niskociśnieniowe: poniżej 12,1 bar (175 psi),
średniociśnieniowe: od 12,1 do 34,5 bar (175-500 psi),
wysokociśnieniowe: od 34,5 bar (500 psi) wzwyż.

Wybór klasy determinuje wielkość kropel, zasięg dyszy i materiał rurociągu. W instalacjach wysokociśnieniowych stosuje się rurki o małych średnicach ze stali nierdzewnej (EN 1.4404 lub EN 1.4571), co ułatwia trasowanie w budynkach wysokościowych i przy istniejącej infrastrukturze. Norma wymaga też testu hydrostatycznego dla instalacji średnio- i wysokociśnieniowych: 1,5-krotność ciśnienia roboczego przez 10 minut, a następnie 110 minut przy ciśnieniu roboczym bez spadku ciśnienia, zgodnie z ASME B31.1.

Ile wody trzeba zapewnić

NFPA 750 wymaga minimalnego czasu zasilania wodą 30 minut dla systemów chroniących ludzi i konstrukcję (Tabela 10.1.2.1.1), z możliwością skrócenia przy elektrycznie nadzorowanym przepływie i sygnalizacji. Dla ochrony urządzeń w pomieszczeniach niezamieszkanych czas zasilania wyznacza analiza zagrożenia pożarowego wykonana przez inżyniera ppoż., nie sztywna tabela. To realna różnica projektowa względem tryskaczy, bo zbiornik zapasu wody liczy się od konkretnego scenariusza pożarowego, a nie z automatu.

Certyfikacja w Polsce: dlaczego to nie jest wybór z katalogu

Instalacja mgły wodnej nie jest objęta normą zharmonizowaną. Do zastosowania w Polsce wymagana jest Krajowa Ocena Techniczna, Krajowy Certyfikat Stałości Właściwości Użytkowych oraz Krajowa Deklaracja Zgodności ze znakiem B, wydawane na podstawie dokumentacji CNBOP-PIB dla konkretnego systemu. Projektowanie i montaż muszą prowadzić firmy certyfikowane przez producenta danego rozwiązania. Przy weryfikacji projektu trzeba więc sprawdzić zgodność całego zestawu: centrali, dysz i pompowni, z konkretnym numerem KOT, nie tylko z ogólnym brzmieniem normy.

Sama norma referencyjna też się zmienia. W październiku 2025 PKN przyjął nowelizację PN-EN 14972-1+A1:2025-10, aktualizującą bazową edycję normy z 2021 roku. Dla projektanta oznacza to konieczność sprawdzenia, do której wersji normy odwołuje się aktualna KOT danego systemu. Rozjazd między edycją normy a dokumentem dopuszczającym potrafi zablokować odbiór instalacji.

Gdzie mgła wodna sprawdza się najlepiej

Najczęstsze zastosowania to centra przetwarzania danych, magazyny energii litowo-jonowych, stacje ładowania pojazdów elektrycznych, pomieszczenia transformatorów i generatorów, a także obiekty zabytkowe i muzealne, gdzie duża ilość wody z tryskaczy zniszczyłaby chronione zbiory. W budynkach wysokościowych dodatkowym argumentem jest możliwość obsłużenia dużej wysokości z jednej pompowni, co przy klasycznej instalacji tryskaczowej wymaga strefowania ciśnienia w pionach.

Jak zlecić weryfikację systemu mgły wodnej

W ppoz-online.pl weryfikuję projekty instalacji mgły wodnej pod kątem zgodności z NFPA 750, PN-EN 14972 oraz aktualną Krajową Oceną Techniczną wybranego systemu, w tym dobór klasy ciśnienia i czasu zasilania wodą do realnego scenariusza pożarowego. Pracuję zdalnie, z całej Polski, dokumentację przyjmuję wysyłkowo. Wstępną weryfikację projektu wykonuję bezpłatnie: sprawdź uzgodnienia PPOŻ albo skontaktuj się ze mną.